| İşitme engeli nedir? |
|
|
|
|
İşitme engeli; işitme kaybının getirmiş olduğu iletişim sorunlarının oluşturduğu bir engel durumudur. İşitmesinin tamamını ya da bir kısmını kaybetmiş kişileri işitme kayıplı olarak tanımlayabiliriz. Doğuştan ya da sonradan olması, sözel dili öğrenmeden önce veya öğrendikten sonra olması gibi etmenler işitme kayıplı bireyin sözel dili kazanımında önemli bir etken olmuştur. Tam İşitme Kayıpları (İşitemeyenler): İşitemeyen bireyler için işitme cihazları özel olarak iletişim kurmayı sağlamaz. Bu nedenle eğer konuşma eğitimi almışlarsa dudak okuyarak ve konuşa- rak iletişim kurabilirler. Eğer bu eğitimi almamışlarsa sadece işaret diliyle anlaşırlar.
Kısmi İşitme Kayıpları (Ağır İşitenler): Hafiften ileri dereceye kadar işitme kaybına sahip olan ve işitme kaybı derecelerine göre işitme cihazı kullanan bireylerdir. Kullandıkları cihazların yardı- mıyla duyarak ve konuşarak iletişim kurarlar. Her ağır işitenler farklı derecelerde duyarlar. 70 desibel ve altında işitme kaybı olanlar cihazlara kolay adap- te olabilirken, 70 desibel üstü işitme kayıpları durumunda cihaz yardımcı olmayabilir. Ancak unutulmamalıdır ki hiçbir işitme cihazı normal kulak yerine geçmeyeceğinden iletişimde aksaklıklar olabilecektir. Duyarak anlaşmanın yanında bir yandan da dudak ve mimik okumaya çalışarak iletişimlerini kuvvet- lendirirler. Bu kişiler işaret dili öğrenmiş olabilirler ancak genellikle sözel iletişimi kullanırlar.
İŞİTME ENGELİNE NEDEN OLABİLİCEK ETKENLER
.Genetik etkenler .Akraba evlilikleri .Kan uyuşmazlığı .Hamilelik ya da doğumda yaşanan komplikasyonlar .Çocuklukta ya da ileri yaşlarda geçirilen ateşli hastalıklar (menenjit, kabakulak, kızamık vs.) .Kulak zarını ya da işitme duyusunu etkileyen darbe ve kazalar .Yaşlılık
İşitme kaybına neden olan etkenleri ortadan kaldırmaya çalışarak işitme kayıplı bireylerin sayısını azaltmak mümkün olmakla birlikte, tamamen önlenmesi müm- kün olmadığından; önemli olan iletişimi ve bu bireylerin sosyal hayata katılımlarını kolaylaştıracak yollar bulmak ve bunları uygulamaktır.
İşitme cihazı nedir?
İşitme cihazları özellikle kısmı işitme kayıpları için önemli bir yardımcı alet olup, mevcut duyma yeteneğinin biraz daha artırılmasını sağlar.İşitme cihazları ortamdaki Sesleri yükselterek duymayı kolaylaştırır.Son zamanlarda yaygınlaşan dijital cihazlar hem gürültüyü bastırıp hem de konuşma seviyesini yükselttiği için sevindirici bir gelişmedir. Ancak unutulmamalıdır ki hiçbir işitme cihazı normal duyan kulak yerine geçmez.
Tam işitme kayıplılar ya da işitemeyenlerin işitme cihazlarını sözel dili anlamak için değil, ortamdaki sesleri uyarıcı olarak kullanmak için takarlar.
İşitme engelliler nasıl iletişim kurabilirler?
Dudak Okuma yöntemi:
İşitme engelliler dudak okuma yöntemiyle konuşabilen insanlarla iletişim kurabilirler. Dudağınızın hareketini izleyerek dediklerinizi anlayabilirler. Ancak unutmayın Sesler %40 oranında görsel olarak algılanabilir. Dolayısıyla dudak okuma tahmine dayalı bir iletişim yöntemidir. Konuştuklarınızdan anlaşılan kelimeler yardımıyla ne demek istediklerinizi anlamaya çalışmak her zaman sağlıklı bir iletişim yöntemi olmadığından mümkünse kolayca anlaşılır bir dille konuşmanızda fayda vardır.
İşaret Dili:
El hareketleriyle ve yüz ifadeleriyle oluşturulmuş kendisine özgü bir dil bilgisi olan bir dildir. Her ulusun kendine ait bir işaret dili vardır. Jestlerden farklı olarak kendine özgü kalıplaşmış işaretler içermektedir. Bazı işaretler simgesel (ikonik) olmakla beraber bazı işaretler kesinlikle simgesel değildir.
İşitme engeli bireylerle iletişim kurarken dikkat edilecek hususlar:
İşitme engeli görünmez bir engel olduğu için işitme engelli bireyler için engel iletişimde başlamaktadır. Bir bireyin işitme engelli olduğunu konuştuğunuzda fark edebilirsiniz. İşitme engelli bir bireyin konuşmalarını anlamıyorsanız, tekrar sorabilirsiniz. Anlayamama durumunun devamı halinde işitme engelli bireyden dediklerini yazmasını rica edebilirsiniz. (Unutulmaması gereken bir hatırlatma, konuşmakta zorlanan ve genelde işaret dili kullanan bireylerin ana dili işaret dili olduğunu göz önüne alırsak, Türkçe dil bilgisinden haberdar olmama ihtimali vardır ve dolayısıyla yazıyla iletişim kurduğunuzda basit cümlelerle kendinizi ifade ermeye çalışın.) Kesinlikle beni anlamıyor ya da dediklerinden bir şey anlamıyorum diye onunla iletişiminizi hemen kesmeyin. İşitme engelli bireylerin duygularını incitmiş olursunuz.
Türk İşaret Dili öğreten kurslara gitmenizde fayda vardır. Türk İşaret Dilinin alfabesini kullanarak kendinizi ifade etmeye çalışabilirsiniz ancak parmakla işaretleme işitme engellilerin kullandıkları Türk İşaret Dilinin yerini hiçbir zaman tutamaz.
Dudak okuyabilen ve konuşmaları anlaşılır olan işitme engelli bireyler için durum işitmeyen bireylerden farklıdır. Bu tip engelliler hem işaret dili hem de Türkçe kullanıyor ya da işaret dili bilmiyor olabilir.
Dudak okuyan bireylerle iletişime geçerken dikkat etmek gereken unsurlarda bazıları:
.Konuşmaya başlamadan önce işitme engelli bireyi tanımaya çalışın, konuşmalarını rahatlıkla anlayıp anlayamadığını test ediniz. Konuşurken de işitme bireyin size baktığından emin olunuz.
.İşitme engelliler işitme dereceleri ne olursa olsun sizi seslendiğinizde duymayabilir. O yüzden, elinizle omzuna hafifçe dokunmak gibi yöntemleri kullanabilir- siniz.
.Cihaz kullanan bir işitme kayıplının, cihazı taktığında işitmesinin normal duyan birisi gibi tam olmayacağını lütfen unutmayın. Hiçbir işitme cihazı norma duyan bir kulak yerine geçemez.
.Konuşmaya başladığınız anda yüzünüzün özellikle dudağınızın işitme engelli bireyin görebileceği bir konumda olmasına dikkat ediniz.
.Ağır işiten bireyler için mümkünse gürültüsüz ortamlarda konuşmayı deneyin. Çünkü bazı bireyler sadece dudak okuyarak değil aynı zamanda da sizi duymaya çalışarak anlayabilirler.
.Konuştuğunuzda ortamın aydınlık olduğuna dikkat ediniz.
.Konuşmanızı ve dudağınızın görünmesini engelleyen durumlardan kaçınınız. Yemek yerken konuştuğunuzda dudağınızın hareketi değiştiğinden sizi anlamakta zor- lanabilirler. Sakal Bıyık ya da dudağınızı kapatan unsurları mümkünse ortadan kaldırınız.
.İşitemiyor diye yüksek sesle konuşmayı denemeyiniz. Kesinlikle bağırmayınız. Kısık sesle de konuşmayınız. Normal tonda normal konuşma seviyesinden biraz yavaş konuşmayı deneyiniz. Ama hiçbir zaman heceleyerek konuşmayınız.
.Dudak okumanın kolay bir iletişim yöntemi olmadığını unutmayınız. Çünkü bazı harfler dudaktan görülmez. İşitme engelli bir bireyin dudaktan okuyarak anlaya- madığı bir kelime ya da cümleyi anlamanı değiştirmeden başka bir kelime ya da cümle kullanarak anlatmayı deneyiniz.
.Mümkünse yüz ifadelerinizi etkili kullanın. Çünkü mimikler ve yüz ifadeleri dudak okumayı kolaylaştırır.
.Her şeyden önce sabırlı ve anlayışlı olunuz. İletişiminizin çok iyi olması için birbirinize alışmanız gerekmektedir.
►► ANA BABALAR UNUTMAYIN Çocukların dil gelişimi 2 ile 5 yaş arasında olmaktadır. Dolayısıyla işitme engelli çocuğunuz varsa kesinlikle gereğinden fazla ilgi göstererek çocuğunuzun tercih ettiği dilde konuşmalısınız. |
| < Önceki |
|---|


Bilgiler ve Broşürler 

